Ik ken Ineke en Henk al langer dan sommige familieleden, en nu Henk steeds meer zorg nodig heeft voelt wegkijken voor mij onmogelijk. Mijn man Rob vindt dat we best af en toe kunnen helpen, maar niet op vaste dagen alsof wij de thuiszorg zijn. Sinds dat gesprek kijk ik anders naar onze geplande camperreis en zelfs naar de appjes die Ineke me stuurt.
Ik dacht altijd dat echte vriendschap betekende dat je er gewoon was, zonder tellen en zonder voorwaarden. Maar toen de ziekte van mijn oudste vriendin langzaam ons hele leven binnensloop, merkte ik dat ik niet alleen medelijden voelde, maar ook benauwdheid, schuld en woede. Ik vertel hoe een vriendschap van veertig jaar veranderde in iets wat op een onbetaalde zorgdienst leek, en hoe ik moest kiezen tussen loyaliteit en mezelf.
Ik dacht altijd dat je na zoveel jaren precies weet wat je aan elkaar hebt. Toen Henk ziek werd, probeerden Marijke en ik er iedere dag voor hem en voor Els te zijn, totdat ons leven alleen nog om hun crisis draaide. Nu vraag ik me af of ik een vriend in de steek laat, of eindelijk eerlijk ben over wat wij nog aankunnen.
Ik dacht altijd dat ons huis iets was wat we ooit aan onze dochter zouden doorgeven. Nu mijn vrouw minder goed ter been is, merken we dat het huis ons vooral werk en zorgen geeft. Sinds we hebben verteld dat we naar een seniorenappartement met zorg willen verhuizen, voelt het alsof we niet alleen ons huis verkopen, maar ook iets afpakken van ons eigen kind.
Ik ken Ria en Henk al bijna veertig jaar en tot voor kort waren we altijd gewoon vier vrienden die alles deelden. Nu Ria is opgebrand door de depressie van Henk, verwacht mijn man dat wij een groot deel van hun zorg overnemen. Ik schaam me voor mijn weerstand, maar ik ben ook bang dat ik mijn rustige jaren kwijtraak aan een probleem dat groter is dan wij allemaal.
Ik dacht dat ik de zorg voor mijn man uit liefde gewoon aankon, totdat mijn hele leven alleen nog om zijn ziekte draaide. Zonder het hem te vertellen heb ik thuiszorg geregeld voor een weekend bij mijn zus, en sindsdien zegt hij dat ik onze belofte heb gebroken. Ik weet oprecht niet meer of ik hard ben geworden, of dat ik pas nu probeer overeind te blijven.
Ik vertel hoe mijn man en ik onze beste vrienden door een lange ziekteperiode hebben geholpen, omdat haar man ons daar zelf om vroeg. Nu zij hersteld is, merkt ze dat onze nabijheid haar benauwt en worden we steeds vaker buiten gesloten. Ik probeer te begrijpen of we haar ruimte moeten geven of dat we op zijn minst mogen zeggen hoeveel pijn dit ons doet.
Ik vertel hoe de dementie van onze beste vriend langzaam onze hele vriendschap veranderde. Mijn man en ik wilden er zijn voor hem en zijn vrouw, maar we merkten te laat dat we zelf bijna geen leven meer overhielden. Toen we weigerden onze reis af te zeggen, voelde dat voor Els als verraad en voor mij nog steeds niet helemaal als de juiste keuze.
Ik dacht dat we mijn vriendin Marijke een veilige plek boden toen ze na het overlijden van haar man niet meer alleen wilde wonen. Nu woon ik met mijn eigen man in een huis dat steeds minder van ons voelt, en schaam ik me dat ik daar boos om ben. Ik weet niet of ik haar in de steek laat als ik vraag om afspraken, of mezelf als ik zo doorga.
Ik dacht dat onze vriendschap met Ria en Kees alles aankon, totdat Kees beginnende dementie kreeg. Ik wilde helpen, maar langzaam verdween mijn eigen leven onder hun zorgvraag. Toen ik professionele hulp voorstelde, keek Ria me aan alsof ik haar in de steek liet.
Ik had samen met mijn man jarenlang gespaard voor onze reis naar Nieuw-Zeeland, tot onze vriend Kees vlak voor vertrek ernstig ziek werd. Ik voelde me schuldig bij iedere voorbereiding, terwijl iedereen om ons heen zei dat we ook aan onszelf moesten denken. Uiteindelijk gingen we, maar de reis werd anders dan ik ooit had verwacht.
Ik dacht altijd dat ik voor Marjan en Kees door het vuur zou gaan, omdat we al bijna veertig jaar bevriend zijn. Sinds Kees chronisch ziek is, ben ik alleen steeds vaker bang geworden als mijn telefoon gaat. Ik schaam me daarvoor, want ik weet dat zij het ook niet voor hun plezier zo nodig hebben.